Tether hợp tác First Data và BKN301 mở đường token hóa tổ chức tại Saudi Arabia

Tether, công ty phát hành stablecoin lớn nhất thế giới, vừa thực hiện một cú điều chỉnh chiến lược nhằm vào Trung Đông khi nền tảng token hóa Hadron công bố hợp tác với First Data và BKN301 để thúc đẩy việc token hóa tài sản tổ chức tại Saudi Arabia. Thông báo này không được đưa tin rầm rộ, nhưng nó mang ý nghĩa vĩ mô lớn hơn nhiều so với một thỏa thuận công nghệ thông thường. Saudi Arabia đang đẩy mạnh Tầm nhìn 2030, một kế hoạch đầy tham vọng nhằm giảm sự phụ thuộc vào dầu mỏ. Trong kế hoạch đó, công nghệ tài chính đóng vai trò trung tâm. Các cơ quan quản lý nước này đã thử nghiệm blockchain, nhưng vẫn chưa phát hành đồng tiền kỹ thuật số của ngân hàng trung ương. Vì vậy, sự xuất hiện của Hadron, với khả năng token hóa các tài sản như trái phiếu, bất động sản, và cả vàng, có thể lấp vào khoảng trống đó. Hadron không phải là một giao thức mới trong thế giới crypto; đây là một lớp cơ sở hạ tầng được Tether thiết kế riêng cho các tổ chức. Với nguồn dự trữ USDT khổng lồ, Tether đang chuyển mình từ một nhà phát hành stablecoin thành một nhà cung cấp hạ tầng tài chính số toàn diện. Sự hợp tác này bao gồm ba bên: Hadron của Tether, First Data – một công ty xử lý thanh toán có mặt tại hơn 50 quốc gia – và BKN301, một công ty fintech chuyên về Trung Đông và Bắc Phi. Điều này tạo thành một chuỗi giá trị đầy đủ: Tether cung cấp token và thanh khoản, First Data cung cấp kênh phân phối, còn BKN301 giúp điều hướng các quy định địa phương, bao gồm cả yêu cầu tuân thủ Sharia. Trong bối cảnh toàn cầu, thị trường tài sản thực được token hóa đã vượt 15 tỷ USD trong quý đầu năm nay, tăng 70% so với cùng kỳ. Trung Đông, đặc biệt là Saudi Arabia, được coi là thị trường mới nổi đầy tiềm năng nhờ quy mô các quỹ tài sản có chủ quyền. Với các quỹ đầu tư công nắm giữ khoảng 700 tỷ USD, nhu cầu về các công cụ đầu tư mới là rất lớn. Trong thị trường tài chính, tôi luôn nhớ rằng sụp đổ là dữ liệu, không phải kết thúc. Tôi nhớ lại khi tư vấn cho một quỹ đầu tư Thụy Sĩ vào năm 2020, chúng tôi đã cân nhắc việc sử dụng các pool thanh khoản để tối ưu hóa lợi suất nhưng cuối cùng phải thay đổi kế hoạch vì vấn đề lưu ký. Đó là bài học cho thấy, bất kể công nghệ có tinh vi đến đâu, yếu tố con người và khung pháp lý vẫn là rào cản lớn nhất. Ở Saudi Arabia, vấn đề này càng nghiêm trọng hơn bởi các quy định về sở hữu tài sản nước ngoài vẫn còn những giới hạn. Việc token hóa có thể giúp vượt qua rào cản này bằng cách chia nhỏ quyền sở hữu tài sản thành các phần nhỏ, cho phép nhà đầu tư nước ngoài tham gia mà không cần nắm giữ trực tiếp. Nhưng điều đó đặt ra câu hỏi về tính pháp lý của các token này trong tòa án Saudi. Nếu nhà phát hành token phá sản, ai sẽ là người nắm giữ tài sản gốc? Đây là câu hỏi khiến nhiều tổ chức vẫn còn dè dặt. Một góc nhìn trái chiều: nhiều nhà phân tích cho rằng việc Tether tiến vào Saudi là một dấu hiệu tích cực cho thấy sự chấp nhận của khu vực đối với tiền mã hóa. Tuy nhiên, tôi cho rằng điều này có thể phản ánh điểm yếu của chính Tether hơn là sức mạnh. Tether chưa từng công bố một cuộc kiểm toán đầy đủ theo chuẩn mực quốc tế trong suốt nhiều năm qua. Việc hợp tác với các đơn vị như BKN301, vốn nổi tiếng về tuân thủ, có thể chỉ là một nỗ lực nhằm tăng độ tin cậy cho một công ty đang đối mặt với những hoài nghi về dự trữ. Ngoài ra, tại Saudi Arabia, cơ quan quản lý thị trường vốn (CMA) chưa có bất kỳ khung pháp lý rõ ràng nào cho tài sản số. Các ngân hàng trong nước cũng không được phép giao dịch bằng stablecoin. Do đó, nếu không có một cú huých từ chính phủ, thỏa thuận này có thể sẽ dừng lại ở mức biên bản ghi nhớ. Câu nói của tôi – “Sụp đổ là dữ liệu, không phải kết thúc” – có thể áp dụng ở đây, nhưng không phải theo nghĩa lạc quan; dữ liệu hiện tại cho thấy rủi ro chưa được giải quyết. Suy cho cùng, thương vụ này cần được đặt trong bối cảnh rộng hơn của việc cạnh tranh giữa các mô hình tài chính mới. Saudi Arabia muốn trở thành trung tâm tài chính của Trung Đông, cạnh tranh trực tiếp với Dubai và Abu Dhabi. Dubai đã chấp nhận tài sản ảo và xây dựng một khung pháp lý tương đối tiến bộ. Nếu Riyadh muốn bắt kịp, họ cần cho phép các công ty như Tether thử nghiệm, nhưng đồng thời phải kiểm soát chặt chẽ để tránh rủi ro hệ thống. Với giá dầu vẫn ổn định, nước này có đủ dư địa để thử nghiệm mà không gây nguy hiểm cho nền kinh tế. Nhưng câu chuyện chỉ thực sự bắt đầu khi chúng ta thấy những giao dịch token hóa đầu tiên được thực hiện thành công. Từ góc độ nhà nghiên cứu CBDC, tôi nhận thấy rằng các ngân hàng trung ương đang dõi theo chặt chẽ sự phát triển này, bởi nó có thể ảnh hưởng đến thiết kế của các loại tiền tệ số trong tương lai. Nếu token hóa do Tether dẫn dắt có thể hoạt động tốt, nó sẽ tạo ra một tiền lệ mà các quốc gia khác có thể noi theo. Sụp đổ là dữ liệu, không phải kết thúc. Nhưng trong trường hợp này, dữ liệu đến từ một công ty chưa minh bạch, và kết thúc có thể đến sớm hơn chúng ta tưởng. Hãy nhìn vào dòng tiền, vào hoạt động thực tế, và vào phản ứng của các cơ quan quản lý – không phải vào những thông cáo báo chí.